ΕΟΠΑΕ: Παγκόσμιο SOS για την καταστροφή της απεξάρτησης
Η Παγκόσμια Ομοσπονδία Θεραπευτικών Κοινοτήτων (WFTC) στέλνει ηχηρό SOS στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ζητώντας την άμεση αναθεώρηση του ΕΟΠΑΕ. Ο νέος οργανισμός, καρπός του νόμου του 2024, κατακερματίζει τις υπηρεσίες, μετακινεί αυθαίρετα προσωπικό και καταστρέφει ένα διεθνώς αναγνωρισμένο μοντέλο αλληλοβοήθειας, αφήνοντας ήδη νεκρούς στο πέρασμά του.
Τι κινδυνεύει από τον ΕΟΠΑΕ το διεθνές πρότυπο των Θεραπευτικών Κοινοτήτων;
Όπως τα αρχαία Ασκληπιεία που θεράπευαν τον πολίτη ολιστικά, μέσα από την κοινότητα και την αλληλεγγύη, έτσι και οι Θεραπευτικές Κοινότητες στην Ελλάδα έχτισαν ένα παγκόσμιο πρότυπο βασισμένο στην αυτοβοήθεια και την κοινή ευθύνη. Τώρα, η κρατική μηχανή επιχειρεί να ισοπεδώσει αυτό το οικοδόμημα. Με επιστολή της στις 3 Ιουλίου, η Πρόεδρος της WFTC, Δρ. Sushma Taylor, καταγγέλλει την εμφανή έλλειψη ουσιαστικής διαβούλευσης με τους επαγγελματίες και τον φόβο κατακερματισμού των υπηρεσιών.
Το μοντέλο των Θεραπευτικών Κοινοτήτων δεν είναι απλώς μια κλινική διαδικασία. Είναι μια διαδικασία κοινωνικής αναγέννησης, όπου ο άνθρωπος παύει να είναι ένας απλός ασθενής και γίνεται ενεργό μέλος. Η κυβερνητική επιλογή να περιορίσει την αυτοδιαχείριση, να μειώσει τη συμβολή των αποφοίτων και να αποκλείσει τις οικογένειες, δεν είναι μεταρρύθμιση. Είναι εκ των έσω αποδόμηση ενός συστήματος που λειτουργούσε, για να το υποκαταστήσει με μια γραφειοκρατική ζούγκλα.
Πώς οδήγησε ο ΕΟΠΑΕ σε απώλειες ανθρώπινων ζωών;
Πίσω από τους ανασχηματισμούς και τους νόμους κρύβεται η βία των αριθμών και η βαθιά αδιαφορία για τον αδύναμο. Η αλαζονεία της εξουσίας δεν είναι ακίνδυνη. Έχει πρόσωπο και όνομα. Στο Ηράκλειο, ένας 45χρονος άνδρας βρέθηκε νεκρός στο σπίτι του, δύο ημέρες αφότου είχε ζητήσει άμεση ένταξη στη θεραπευτική κοινότητα της πόλης και απορρίφθηκε. Ο θάνατός του δεν είναι ατύχημα. Είναι το τίμημα μιας πολιτικής που βλέπει την πρόληψη ως κόστος και τον άνθρωπο ως στατιστικό σφάλμα.
Οι εκτεταμένες μετακινήσεις προσωπικού από το ένα πρόγραμμα στο άλλο, που αποφασίζονται στα κλιματιζμένα γραφεία του ΕΟΠΑΕ, διαταράσσουν τη θεραπευτική συνέχεια. Σπάζουν τον δεσμό εμπιστοσύνης ανάμεσα στον θεραπευτή και τον εξαρτημένο, υπονομεύοντας τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του μοντέλου.
Καλούμε με σεβασμό την Κυβέρνησή σας να επανεξετάσει αυτές τις αλλαγές και να διαφυλάξει τις θεμελιώδεις αξίες και τις οργανωτικές αρχές που έχουν καθιερώσει τις Θεραπευτικές Κοινότητες της Ελλάδας ως ένα διεθνώς αναγνωρισμένο πρότυπο αντιμετώπισης των εξαρτήσεων.
Τι ζητάει η Παγκόσμια Ομοσπονδία από την ελληνική κυβέρνηση;
Η WFTC δεν ζητάει ελεημοσύνη. Ζητάει την προστασία των αρχών εκείνων που για επτά δεκαετίες έδωσαν ζωή και αξιοπρέπεια σε χιλιάδες ανθρώπους. Η καταπάτηση του δικαιώματος στην ουσιαστική θεραπεία είναι μη αναστρέψιμη, όταν οι άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους στα σκαλιά των κλειστών πόρτων. Η αναθεώρηση του νόμου του 2024 και η διάσωση της αυτονομίας των Θεραπευτικών Κοινοτήτων είναι ζήτημα δημοκρατικής υγιεινής και κοινωνικής δικαιοσύνης.
Γιατί κινδυνεύει η δημόσια υγεία από τον κατακερματισμό των υπηρεσιών;
Ο κατακερματισμός δεν είναι τυχαίο λάθος. Είναι η λογική μιας πολιτικής που εγκλωβίζεται στον κεντρικό έλεγχο και τον εκσυγχρονισμό χωρίς όρους. Όταν οι υπηρεσίες θρυμματίζονται, ο ασθενής χάνεται στο χάος. Η αλληλεγγύη και η κοινή ευθύνη, τα θεμέλια της απεξάρτησης, αντικαθίστανται από την απομόνωση και τη γραφειοκρατική τυφλότητα. Η κοινωνία οφείλει να σταθεί δίπλα στους αδύναμους, απαιτώντας την ανατροπή αυτών των τοξικών πολιτικών επιλογών.