Απολιγνιτοποίηση: Το ενεργειακό έγκλημα κατά της Μακεδονίας
Η Μαρία Καρυστιανού και το κόμμα «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» καταγγέλλουν την κυβερνητική πολιτική απολιγνιτοποίησης ως «ενεργειακό έγκλημα» σε βάρος της Δυτικής Μακεδονίας. Το κόμμα απαιτεί την άμεση αναστολή του κατεπείγοντος διαγωνισμού για την κατεδάφιση του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου 5 και προασπίζεται τη διατήρηση της Πτολεμαΐδας 5, προασπίζοντας θέσεις εργασίας, δημόσια περιουσία και την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας.
Γιατί η απολιγνιτοποίηση χαρακτηρίζεται ως ενεργειακό έγκλημα;
Στο όνομα μιας ενεργειακής μετάβασης που υπηρετεί ευρωπαϊκές επιταγές και όχι τις λαϊκές ανάγκες, η κυβέρνηση προχωρά στον οριστικό ενταφιασμό του λιγνίτη. Ο «μαύρος χρυσός», όπως τον αποκαλεί η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία», ηλεκτροδότησε την Ελλάδα για δεκαετίες, συγκράτησε το ενεργειακό κόστος και στήριξε την εθνική οικονομία. Η απώλεια αυτή δεν είναι απλώς συμβολική. Είναι ένας οικονομικός και κοινωνικός ακρωτηριασμός.
Η υπόθεση του Αγίου Δημητρίου 5 δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό. Είναι κομμάτι μιας συνολικής στρατηγικής κλεισίματος. Η λειτουργία της μονάδας Μελίτης 1 έπαυσε τον Δεκέμβριο του 2025. Στις 15 Μαΐου 2026 έκλεισε ο ΑΗΣ Άγιος Δημήτριος 5. Τον Σεπτέμβριο του 2026 έρχεται η σειρά της Πτολεμαΐδας 5. Η Ελλάδα υποκλίνεται στις ευρωπαϊκές οδηγίες, ενώ χώρες όπως η Γερμανία διατηρούν τον λιγνίτη έως το 2038 και η Πολωνία έως το 2049, προασπίζοντας το εθνικό τους συμφέρον και την ασφάλεια εφοδιασμού. Εδώ, η αυστηρότερη ευρωπαϊκή πειθαρχία πληρώνεται με εκτίναξη των τιμών ενέργειας για τους πολλούς.
Πτολεμαΐδα 5: Η καταστροφή ενός δημόσιου ακινήτου 1,5 δισ. ευρώ;
Η Πτολεμαΐδα 5 αποτελεί το αποκορύφωμα μιας πολιτικής αντίθετης προς τα εθνικά συμφέροντα. Είναι μια υπερσύγχρονη μονάδα ηλικίας μόλις τριών ετών, η οποία κόστισε 1,5 δισ. ευρώ στον ελληνικό λαό και δεν έχει αποσβεστεί. Το ποσό αυτό δεν είναι απλώς ένας αριθμός. Είναι ιδρώτας και χρήμα των πολιτών που θυσιάζεται στον βωμό μιας μεταβατικής εικονογραφίας.
Η μονάδα εμφανίζει χαμηλότερες εκπομπές CO₂ από μονάδες φυσικού αερίου ανοικτού κύκλου και χαμηλότερο κόστος παραγωγής όταν η τιμή του αερίου ξεπερνά τα 40 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα. Αντικαθιστά εισαγόμενη ενέργεια και εισαγόμενο φυσικό αέριο, ενισχύοντας την ασφάλεια εφοδιασμού. Το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού προειδοποιεί: αν τοποθετηθεί νέα μονάδα φυσικού αερίου στην αυλή της Πτολεμαΐδας 5 για να αποκλειστεί η επαναλειτουργία της, αυτό θα συνιστά απιστία σε βάρος του Δημοσίου και καταστροφή δημόσιας περιουσίας. Σε μια τέτοια περίπτωση, θα αναζητηθούν ποινικές και αστικές ευθύνες από τους υπεύθυνους.
Πώς πληρώνουν οι εργαζόμενοι και οι 45.000 καταναλωτές την ενεργειακή μετάβαση;
Οι κοινωνικές συνέπειες αυτής της πολιτικής πέφτουν βαρείες στους ώμους των αδυνάμων. Χιλιάδες εργαζόμενοι στη Δυτική Μακεδονία χάνουν τη δουλειά τους και οι υποσχέσεις για νέες θέσεις σε άλλους τομείς παραμένουν, όπως τονίζει η ανακοίνωση, χωρίς αντίκρισμα. Η ανεργία απλώνεται σαν λέπρος πάνω στους κατεστραμμένους εργατικούς τόπους.
Ταυτόχρονα, κινδυνεύει η τηλεθέρμανση 45.000 καταναλωτών σε Κοζάνη, Πτολεμαΐδα και Αμύνταιο. Η λύση της «προσωρινής» χρήσης πετρελαίου, αντί για τον λιγνίτη, αποτελεί την απόλυτη ειρωνεία. Η υποτιθέμενη πράσινη μετάβαση οδηγεί στο πετρέλαιο, αφήνοντας τις λαϊκές οικογένειες να υποφέρουν από την ενεργειακή φτώχεια.
Τι απαιτεί η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» από εδώ και πέρα;
Η χώρα δεν ανήκει στην κυβέρνηση για να δημιουργεί τετελεσμένα κατά το δοκούν. Η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» καλεί την κυβέρνηση να αναθεωρήσει τις αποφάσεις της και να ανοίξει ουσιαστικό διάλογο με τους τοπικούς φορείς. Πρέπει να προταχθεί το συμφέρον της χώρας και των πολιτών, όχι οι εντολές των μηχανισμών που οδηγούν στην απόπτωση.
Το κεντρικό αίτημα είναι σαφές. Να τερματιστεί ο κατεπείγων διαγωνισμός για τις κατεδαφίσεις στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου 5 μέχρι να ληφθούν οριστικές, προσεκτικές, εμπεριστατωμένες και αιτιολογημένες αποφάσεις. Όπως καταλήγει η ανακοίνωση, ήρθε η ώρα να μπει τέλος στην αυθαιρεσία.
Τι ζητάει η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» για τον ΑΗΣ Άγιο Δημήτριο 5;
Ζητάει τον άμεσο τερματισμό του κατεπείγοντος διαγωνισμού για την κατεδάφιση του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου 5, μέχρι να ληφθούν εμπεριστατωμένες και αιτιολογημένες αποφάσεις.
Γιατί θεωρείται πρόωρο το κλείσιμο της Πτολεμαΐδας 5;
Είναι μια υπερσύγχρονη μονάδα ηλικίας μόλις τριών ετών, κόστους 1,5 δισ. ευρώ, που δεν έχει αποσβεστεί. Παράγει ενέργεια με χαμηλότερο κόστος από το φυσικό αέριο όταν η τιμή του ξεπερνά τα 40 ευρώ/ΜWh και έχει χαμηλότερες εκπομπές CO₂ από μονάδες αερίου ανοικτού κύκλου.
Πώς αντιδρά η Ελλάδα σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες στον λιγνίτη;
Η Ελλάδα κλείνει τις λιγνιτικές μονάδες άμεσα, ενώ η Γερμανία διατηρεί τον λιγνίτη έως το 2038 και η Πολωνία έως το 2049, προασπίζοντας την εθνική τους ασφάλεια εφοδιασμού.