Η μήτρα γερνάει κι αυτή: Νέα μελέτη ανατρέπει τα δεδομένα για την εξωσωματική μετά τα 49

Για χρόνια πιστεύαμε ότι η λύση για την καθυστερημένη μητρότητα βρίσκεται στα νεότερα ωάρια δότριας. Μια νέα επιστημονική μελέτη, όμως, έρχεται να γκρεμίσει αυτή την ψευδαίσθηση. Ακόμα κι αν αντικαταστήσεις τα γερασμένα ωάρια με νεότερα, το βιολογικό ρολόι της γονιμότητας δεν γυρίζει πίσω. Η μήτρα, αποδεικνύεται, γερνάει κι αυτή.

Η έρευνα, που παρουσιάστηκε στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ανθρώπινης Αναπαραγωγής και Εμβρυολογίας (ESHRE), παρακολούθησε 1.774 γυναίκες και έδειξε ότι οι πιθανότητες επιτυχίας της εξωσωματικής γονιμοποίησης μειώνονται δραματικά μετά τα 49, ακόμα και με ωάρια από νεότερη δότρια. Ο κίνδυνος αποβολής διπλασιάζεται σε σχέση με τις γυναίκες 35-40 ετών, ενώ τα ποσοστά εγκυμοσύνης πέφτουν από το 54% στο 43%.

Τι αποκαλύπτει η μελέτη για την ηλικία της μήτρας

Η επικεφαλής της μελέτης, δρ Μπεατρίς Κρεστάνι από ιταλικό ιατρικό κέντρο υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, εξηγεί: «Πιστεύαμε ότι αντικαθιστώντας τα ηλικιωμένα ωάρια με νεότερα από δότρια, “επαναφέρουμε” το βιολογικό ρολόι της γονιμότητας. Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη».

Οι ερευνητές εστιάζουν στο ενδομήτριο, το εσωτερικό τοίχωμα της μήτρας όπου εμφυτεύεται το γονιμοποιημένο ωάριο. Διαπίστωσαν ότι, ενώ το πάχος του παραμένει ίδιο, η ποιότητά του επιδεινώνεται με την ηλικία. Αυτό επηρεάζει την εμφύτευση και την εξέλιξη της εγκυμοσύνης, ανεξάρτητα από την ποιότητα των ωαρίων.

Ποσοστά επιτυχίας και κίνδυνοι: Τα νούμερα μιλούν

Τα αποτελέσματα είναι αποκαλυπτικά:

• Πιθανότητα εγκυμοσύνης: 54% για γυναίκες 35-40 ετών, 43% για γυναίκες 49 ετών και άνω.
• Ποσοστό επιτυχούς γέννησης ζωντανού νεογνού: 46% για τις νεότερες, 32% για τις μεγαλύτερες.
• Κίνδυνος αποβολής: 24% για τις νεότερες, 38% για τις μεγαλύτερες.
• Συνολικό ποσοστό επιτυχούς γέννησης (με όλα τα διαθέσιμα έμβρυα): 80% για τις 35-40 ετών, 62,5% για τις 49 ετών και άνω.

Η δρ Κρεστάνι τονίζει ότι τα ευρήματα δεν πρέπει να αποθαρρύνουν τις γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας. «Τα ποσοστά επιτυχίας εξακολουθούν να είναι σημαντικά ακόμη και σε προχωρημένη αναπαραγωγική ηλικία. Ωστόσο, οι γυναίκες θα πρέπει να γνωρίζουν ότι τα ωάρια δότριας δεν μπορούν να εξαλείψουν πλήρως τις επιπτώσεις της αναπαραγωγικής γήρανσης, ιδιαίτερα μετά την ηλικία των 49 ετών».

Η Ελλάδα και το όριο ηλικίας: Μια πολιτική απόφαση

Στην Ελλάδα, το ανώτατο όριο ηλικίας για εξωσωματική γονιμοποίηση έχει οριστεί στα 54 έτη. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, αντίθετα, δεν υπάρχει νόμιμο όριο, αλλά οι ιδιωτικές κλινικές υποχρεούνται να αξιολογούν την ασφάλεια της εγκυμοσύνης και την ευημερία του παιδιού. Η διαφορά αυτή αναδεικνύει τις πολιτικές και κοινωνικές διαστάσεις της αναπαραγωγικής υγείας. Είναι η ηλικία ένα ζήτημα που πρέπει να το ρυθμίζει η αγορά ή η πολιτεία; Και ποιος πληρώνει το κόστος της καθυστερημένης μητρότητας;

Η γνώμη των ειδικών: Προσοχή και ελπίδα

Ο καθηγητής Μπόρουτ Κόβατσιτς, εκλεγμένος πρόεδρος της ESHRE, χαρακτήρισε την έρευνα «πολύτιμη βάση για μελλοντικές μελέτες σχετικά με τη γήρανση της μήτρας». Από την πλευρά του, ο δρ Ιπποκράτης Σαρρής, εκλεγμένος πρόεδρος της Βρετανικής Εταιρείας Γονιμότητας, υπογράμμισε την ανάγκη για πλήρη ιατρικό έλεγχο και αναλυτική συμβουλευτική πριν από κάθε θεραπεία.

Η επιστήμη προχωρά, αλλά η φύση έχει τα δικά της όρια. Η μελέτη αυτή δεν είναι μια καταδίκη για τις γυναίκες που επιθυμούν να γίνουν μητέρες σε μεγαλύτερη ηλικία. Είναι μια υπενθύμιση ότι η αναπαραγωγική ελευθερία συνοδεύεται από ευθύνες, και ότι η κοινωνία οφείλει να στηρίζει όλες τις γυναίκες, ανεξαρτήτως ηλικίας, με πραγματικές λύσεις και όχι με ψευδαισθήσεις.

«Τα ωάρια δότριας δεν μπορούν να εξαλείψουν πλήρως τις επιπτώσεις της αναπαραγωγικής γήρανσης, ιδιαίτερα μετά την ηλικία των 49 ετών» – δρ Μπεατρίς Κρεστάνι